Cailleach to bogini-wied\u017ama, kt\u00f3rej rodow\u00f3d si\u0119ga najstarszych \nprzekaz\u00f3w mitologii i folkloru celtyckiego. Jej najsilniejsze wp\u0142ywy na \nkszta\u0142towanie kultury i obyczaj\u00f3w widzimy przede wszystkim w Szkocji, \nIrlandii i na Wyspie Man.<\/p>\n\n\n\n
Imi\u0119 tej bogini mo\u017cna t\u0142umaczy\u0107 jako Pani \u017bniw, Pani Zimy czy te\u017c po prostu okre\u015bla\u0107 j\u0105 mianem „Staruchy”. Cailleach jest bosk\u0105 wied\u017am\u0105, bogini\u0105 przodk\u00f3w. W Szkocji jest znana mi\u0119dzy innymi jako \u201eBeira\u201d co znaczy Kr\u00f3lowa Zimy. S\u0142owo to jest dos\u0142ownie t\u0142umaczone jako \u201eStara Kobieta\u201d i to w\u0142a\u015bnie jest g\u0142\u00f3wnym znaczeniem i wyobra\u017ceniem tej bogini w wielu miejscach wyst\u0119powania lud\u00f3w kultury celtyckiej.
Imi\u0119 \u201eCailleach\u201d pochodzi ze staro-gaelickiego \u201eCaillech\u201d, kt\u00f3re oznacza zawoalowany, posta\u0107 za welonem.<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug najstarszych legend, Cailleach pocz\u0105tkowo by\u0142a uwa\u017cana za \nolbrzymk\u0119. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce to ona tworzy\u0142a g\u00f3ry i liczne wzg\u00f3rza, krocz\u0105c \nprzez ziemi\u0119 i zrzucaj\u0105c ska\u0142y ze swojego kosza lub fartucha. W tych \npocz\u0105tkowych mitach by\u0142a cz\u0119sto uwa\u017cana za matk\u0119 wszystkich bog\u00f3w. \nCailleach ma ponad to mn\u00f3stwo cech odpowiadaj\u0105cych personifikacji zimy. \nS\u0105 to mi\u0119dzy innymi stada jeleni, walka z wiosn\u0105, a zgodnie z legendami \n jej kostur zamra\u017ca ziemi\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Ciekawy zwi\u0105zek Cailleach posiada w\u0142a\u015bnie z wiosn\u0105 i bogini\u0105 Br\u00ecghde \n(p\u00f3\u017aniejsz\u0105 Brigid, a jeszcze p\u00f3\u017aniej \u015bw. Brigid\u0105). W tym nawi\u0105zaniu \nBogini-Starucha jest postrzegana jako b\u00f3stwo sezonowe lub te\u017c duch-demon\n rz\u0105dz\u0105cy \u015bwiatem pomi\u0119dzy Samhain (1 listopada) a Beltane (1 maja), \npodczas gdy Brigid w\u0142ada wiosn\u0105 i latem. Wed\u0142ug ludowych przekaz\u00f3w \nCailleach pojawia\u0142a si\u0119 na \u015bwiecie w noc Samhain, natomiast wraz z \nnastaniem wiosny odchodzi\u0142a lub te\u017c zamienia\u0142a si\u0119 w kamie\u0144 do czasu \nnastania kolejnej zimy.<\/p>\n\n\n\n
Niekiedy, w r\u00f3\u017cnych interpretacjach przyjmuje si\u0119, \u017ce Cailleach i \nBrigid to formy lub te\u017c wcielenia tej samej bogini \u2013 Wielkiej Bogini, \nBogini Matki znanej ju\u017c od zarania dziej\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to ku czci Brigidy, dzisiaj cz\u0119sto nazywanej \u015bwi\u0119t\u0105, obchodzone 1 lutego by\u0142o znane pod nazw\u0105 \u201eL\u00e0 Fh\u00e8ill Br\u00ecghde\u201d i wedle legend by\u0142 to dzie\u0144, w kt\u00f3rym Cailleach gromadzi\u0142a drewno na opa\u0142 przed ko\u0144cem zimy. Ludowe porzekad\u0142a g\u0142osz\u0105, \u017ce je\u015bli zechcia\u0142aby aby zima trwa\u0142a jeszcze d\u0142u\u017cej, sprawi by pogoda 1 lutego by\u0142a jasna i s\u0142oneczna. Dzi\u0119ki temu zbierze wi\u0119cej drewna na opa\u0142, przez co zima b\u0119dzie trwa\u0107 o kilka tygodni d\u0142u\u017cej. Ludzie byli wi\u0119c niezwykle szcz\u0119\u015bliwi kiedy pogoda w pierwszym dniu lutego by\u0142a pochmurna i nieprzyjemna. Dla nich oznacza\u0142o to, \u017ce Cailleach \u015bpi, a jej zapas zimowego drewna niebawem si\u0119 sko\u0144czy, daj\u0105c pocz\u0105tek wio\u015bnie.<\/p>\n\n\n\n
Jako Pani \u017bniw, Cailleach by\u0142a r\u00f3wnie\u017c obecna w ludowych obyczajach zwi\u0105zanych z ko\u0144cem upraw. To w\u0142a\u015bnie jej imieniem nazywano ostatni snopek, kt\u00f3ry pieczo\u0142owicie przechowywano, a\u017c do czasu kolejnych \u017cniw. Gdzieniegdzie pomi\u0119dzy rolnikami istnia\u0142 zwyczaj rywalizacji, polegaj\u0105cy na jak najszybszym zbiorze swoich plon\u00f3w. Ten kt\u00f3ry pierwszy ko\u0144czy\u0142 zbiory, z ostatniego snopka formowa\u0142 kuk\u0142\u0119 wied\u017amy, kt\u00f3r\u0105 wrzuca\u0142 na pole s\u0105siada. Kuk\u0142a w\u0119drowa\u0142a pomi\u0119dzy gospodarstwami, a\u017c trafi\u0142a do rolnika, kt\u00f3ry ostatni zako\u0144czy\u0142 \u017cniwa. Wtedy to w\u0142a\u015bnie jemu przypada\u0142 obowi\u0105zek przechowania Cailleach do nast\u0119pnego roku, oraz karmienie jej. Nikt nie by\u0142 ch\u0119tny do pozostania na zim\u0119 ze staruch\u0105, wi\u0119c rywalizacja by\u0142a niezwykle zaci\u0119ta.<\/p>\n\n\n\n
Emrys MacDara<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0179r\u00f3d\u0142a w Literaturze:<\/strong> Cailleach to bogini-wied\u017ama, kt\u00f3rej rodow\u00f3d si\u0119ga najstarszych przekaz\u00f3w mitologii i folkloru celtyckiego. Jej najsilniejsze wp\u0142ywy na kszta\u0142towanie kultury i obyczaj\u00f3w widzimy przede wszystkim w Szkocji, Irlandii i na Wyspie Man. Imi\u0119 tej bogini mo\u017cna t\u0142umaczy\u0107Continue reading<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":433,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[33,32,7,34],"class_list":["post-144","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-legendy","tag-bogini","tag-cailleach","tag-druidyzm","tag-wiedzma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=144"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":435,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144\/revisions\/435"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Campbell, John Gregorson (1900, 1902, 2005) The Gaelic Otherworld. Edited by Ronald Black.
Monaghan P., The Encyclopedia Of Celtic Mythology And Folklore, 2004.
Danaher, Kevin (1962). The Year in Ireland. Irish Books & Media.
Hull, Eleanor (30 Sep 1927). „Legends and traditions of the Cailleach Bheara or Old Woman (Hag) of Beare”.
\u00d3 Crualaoich, Gear\u00f3id (2003). The Book of the Cailleach: Stories of the Wise-Woman Healer.
Ross, Anne (2000). Folklore of the Scottish Highlands. <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"