{"id":1030,"date":"2023-05-26T06:57:38","date_gmt":"2023-05-26T06:57:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/?p=1030"},"modified":"2023-05-26T09:24:59","modified_gmt":"2023-05-26T09:24:59","slug":"pruski-velnias-pikulas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/?p=1030","title":{"rendered":"Pruski Velnias \/ Pikulas"},"content":{"rendered":"\n

Pradawny b\u00f3g \u015bmierci, magii i ciemno\u015bci <\/h2>\n\n\n\n

Poprzez odkrywanie druidyzmu, \u015bcie\u017cka pog\u0142\u0119biania mojej w\u0142asnej duchowo\u015bci zaprowadzi\u0142a mnie do korzeni dziedzictwa. To po\u0142\u0105czenie zwi\u0105zane z ziemi\u0105 na kt\u00f3rej si\u0119 urodzi\u0142em i na kt\u00f3rej \u017cyj\u0119 do dzi\u015b. Dawniej Warmia i Mazury by\u0142a zamieszkana przez ludy kultury ba\u0142tyjskiej. Okoliczne lasy, puszcze i jeziora przemierza\u0142y liczne pruskie plemiona. Jednym z wyj\u0105tkowych po\u0142\u0105cze\u0144 by\u0142 i nadal jest kontakt z b\u00f3stwem, kt\u00f3rego czczono przed wiekami w tym regionie: Velnias, Velas, Pikulas, Ragius…<\/em><\/p>\n\n\n\n

W mitologii ba\u0142tyjskiej Velnias jest bogiem kojarzonym z r\u00f3\u017cnymi aspektami, cz\u0119sto postrzeganym jako posta\u0107 z\u0142o\u017cona i ambiwalentna. Nazwa \u201eVelnias\u201d pochodzi od litewskiego s\u0142owa oznaczaj\u0105cego \u201ediab\u0142a\u201d lub \u201edemona\u201d. Ale pierwotnie „Vele” mo\u017cna po\u0142\u0105czy\u0107 jako okre\u015blenie na duchy przodk\u00f3w zamieszkuj\u0105ce za\u015bwiaty. W mitologii pruskiej Velnias jest cz\u0119sto nazywany Pikulasem.<\/p>\n\n\n\n

W celu tabuizacji boga okre\u015bla si\u0119 r\u00f3wnie\u017c przy pomocy imion zast\u0119pczych, wywodzonych z nazw miejsc z nim zwi\u0105zanych, np. Raist\u00ecnis (Bagienny), Bal\u00ecnis (od bal\u00e0<\/em> \u2013 b\u0142oto, trz\u0119sawisko), K\u00ecrnis (k\u00ecrnis<\/em> \u2013 trz\u0119sawisko).<\/p>\n\n\n\n

Velnias\/Pikulas jest kojarzony ze \u015bwiatem podziemnym, duchami zmar\u0142ych i si\u0142ami ciemno\u015bci. Nale\u017cy jednak zauwa\u017cy\u0107, \u017ce rozumienie tego b\u00f3stwa r\u00f3\u017cni si\u0119 w zale\u017cnie od miejsca wyst\u0119powania pruskiej kultury i duchowo\u015bci, a tak\u017ce i w okresach historycznych, co skutkuje r\u00f3\u017cnymi interpretacjami. Posta\u0107 pierwotna by\u0142a bez w\u0105tpienia si\u0142\u0105 chtoniczn\u0105, zwi\u0105zan\u0105 z za\u015bwiatami, magi\u0105 i tym co ukryte. Te mroczne konotacje zaprowadzi\u0142 Pikulasa w nast\u0119pnych wiekach do postaci diab\u0142a i uosobienia tego co z\u0142e. Jednak wynika to g\u0142\u00f3wnie z chrze\u015bcija\u0144skich stereotyp\u00f3w i samego procesu chrystianizacji, kt\u00f3rego celem by\u0142o pozbawienie pozytywnych warto\u015bci i znaczenia dawnych bog\u00f3w… i mianowanie ich demonami nowej wiary. <\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rze\u017aba w Litewskiej \u015bwi\u0105tyni przedstawiaj\u0105ca Velniasa (fot. Romuva)<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

W niekt\u00f3rych wierzeniach Velnias jest przedstawiany jako przebieg\u0142e i psotne b\u00f3stwo, kt\u00f3re rzuca wyzwanie ludziom i sprawdza ich moralno\u015b\u0107. Pikulas by\u0142 podobnie jak s\u0142owia\u0144ski Weles patronem dobrobytu i byd\u0142a, a tak\u017ce wszelkiego ludzkiego rzemios\u0142a. B\u00f3g ten jest bohaterem wielu legend i miejscowych opowiastek, a jego zmiennokszta\u0142tno\u015b\u0107 jest cech\u0105 rozpoznawaln\u0105. Cz\u0119sto kojarzony jest z podst\u0119pem, kuszeniem i przekraczaniem granic mi\u0119dzy \u015bwiatem fizycznym a duchowym.<\/p>\n\n\n\n

Mimo mroczniejszych skojarze\u0144 Velnias\/Pikulas jest r\u00f3wnie\u017c zwi\u0105zany ze \u015bwiatem przyrody, lasami i dzikimi zwierz\u0119tami. Przede wszystkim jest to b\u00f3stwo zwi\u0105zane z bagnami i moczarami. Cz\u0119sto jego posta\u0107 ujawnia si\u0119 ludziom w\u0142a\u015bnie w tych miejscach, a wed\u0142ug licznych legend sam Velnias ukazuje si\u0119 jako jednooki starzec lub niezwykle przystojny m\u0142odzieniec. Ta zmienna forma r\u00f3wnie\u017c ma w sobie podw\u00f3jne znaczenie. Z jednej strony jest to odbicie dawnych symboli – gdzie utrata jednego oka by\u0142a cz\u0119sto ofiar\u0105 za m\u0105dro\u015b\u0107 i posiadanie wiedzy tajemnej, a tak\u017ce cech\u0105 zwi\u0105zan\u0105 z jasnowidzeniem – kt\u00f3emu patronowa\u0142 Pikulas; a stare i m\u0142ode oblicze jest cech\u0105 b\u00f3stw we wszystkich kulturach lud\u00f3w indoeuropejskich, jako element zwi\u0105zany z sam\u0105 cykliczno\u015bci\u0105 natury. Jednak wp\u0142yw chrystianizacji spowodowa\u0142 nowe rozumienie tych cech: staro\u015bci i kalectwa jako niedoskona\u0142o\u015bci zwi\u0105zanej z czym\u015b groteskowym, demonicznym – a tak\u017ce m\u0142od\u0105 form\u0119 boga jako element kuszenia i sprowadzania na z\u0142\u0105, grzeszn\u0105 drog\u0119 wielu nadobnych dziewcz\u0105t. Velnias jest r\u00f3wnie\u017c przedstawiany jako obro\u0144ca dzikich miejsc, posiadaj\u0105cy wiedz\u0119 o zio\u0142olecznictwie, magii i uzdrawianiu. <\/p>\n\n\n\n

Velnias\/Pikulas wci\u0105\u017c pozostaje bogiem nieuchwytnym i ma\u0142o poznanym. Ca\u0142a wiedza jak\u0105 posiadamy pochodzi najcz\u0119\u015bciej z litewskich przekaz\u00f3w, cz\u0119sto po chrystianizacji. Jednak wci\u0105\u017c mo\u017cemy odkry\u0107 Jego wo\u0142anie… Wystarczy uda\u0107 si\u0119 na dawne pruskie bagna i trz\u0119sawiska – to miejsca „pomi\u0119dzy” – kt\u00f3re same w sobie s\u0105 bram\u0105 do innego \u015bwiata. Nie s\u0105 sta\u0142ym l\u0105dem, tward\u0105 i stabiln\u0105 ziemi\u0105, ale nie s\u0105 te\u017c \u015brodowiskiem wodnym… Tam nale\u017cy szuka\u0107 Pikulasa. <\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Stworzony dla mnie wizerunek Pikulasa autorstwa Oli Lendzian<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Druid Emrys Kosek \/|\\<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Velnias, Velas, Pikulas, Ragius,
stra\u017cniku ciemnych g\u0142\u0119bin,
Opiekunie ukrytych kr\u00f3lestw!
Wzywam Twoj\u0105 obecno\u015b\u0107 – g\u0142\u0119bok\u0105 i m\u0105dr\u0105,
Z pokor\u0105 i szacunkiem zwracam si\u0119 o przewodnictwo i rad\u0119.<\/em><\/p>

Velnias, Velas, Pikulas, Ragius,
Panie podziemnego \u015bwiata i ukrytej wiedzy,
stra\u017cniku tajemnic widzialnych i niewidzialnych,
Daj mi m\u0105dro\u015b\u0107, abym porusza\u0142 si\u0119 po kr\u0119tych \u015bcie\u017ckach \u017cycia,
Aby zag\u0142\u0119bi\u0107 si\u0119 w tajemnice, za kt\u00f3rymi t\u0119skni m\u00f3j duch.<\/em><\/p>

Velnias, Velas, Pikulas, Ragius,
Wzywam Ci\u0119 na starej \u015bcie\u017cce.<\/em>..<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Ta modlitwa jest przyk\u0142adem do inspiracji i mo\u017ce by\u0107 modyfikowana lub spersonalizowana zgodnie z twoimi przekonaniami i praktykami duchowymi. Nie kr\u0119puj si\u0119 dostosowa\u0107 jej do swoich intencji i relacji z b\u00f3stwem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W mitologii ba\u0142tyjskiej Velnias jest bogiem kojarzonym z r\u00f3\u017cnymi aspektami, cz\u0119sto postrzeganym jako posta\u0107 z\u0142o\u017cona i ambiwalentna. Nazwa \u201eVelnias\u201d pochodzi od litewskiego s\u0142owa oznaczaj\u0105cego \u201ediab\u0142a\u201d lub \u201edemona\u201d. Ale pierwotnie „Vele” mo\u017cna po\u0142\u0105czy\u0107 jako okre\u015blenie na duchy przodk\u00f3w zamieszkuj\u0105ce za\u015bwiaty. W mitologii pruskiej Velnias jest cz\u0119sto nazywany Pikulasem.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1031,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[119,120,7,39,43,98,75,26,81,121,116,123,72,115,117,114,16,118,113,122],"class_list":["post-1030","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-legendy","tag-baltic","tag-baltyjska","tag-druidyzm","tag-druidzi","tag-duchowosc","tag-emrys-kosek","tag-krive","tag-legendy","tag-magia","tag-mitologia-pruska","tag-pikulas","tag-podania","tag-pruski","tag-pruskie","tag-ragius","tag-smierc","tag-symbole","tag-velas","tag-velnias","tag-warmia-i-mazury"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1030"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1081,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030\/revisions\/1081"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1031"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1030"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1030"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.druidyzm.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1030"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}